ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತಂಜಾವೂರಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೊಡ್ಡ ದೇವಾಲಯದ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಶಾಸನಗಳು, ಮರಾಠ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರು ಮತ್ತು ಅಫಝಲ್ ಖಾನ್ ನಡುವಿನ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಈ ಶಾಸನಗಳು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಇತಿಹಾಸಾಸಕ್ತರಲ್ಲಿ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ವಿನಾಯಕ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಸಮೀಪದ ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಈ ಶಾಸನಗಳು, ಮರಾಠ ರಾಜರ ಸಾಧನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ಆಡಳಿತ ವೈಭವವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿವಾಜಿ ಮತ್ತು ಅಫಝಲ್ ಖಾನ್ ನಡುವಿನ ಮುಖಾಮುಖಿ ಯುದ್ಧದ ಚಿತ್ರಣವು ಆ ಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಸೈನಿಕ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮಿಷನರಿ ರೆವರೆಂಡ್ ಫ್ರಿಡ್ರಿಚ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಶ್ವಾರ್ಟ್ಜ್ ಅವರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಧರ್ಮಗಳ ನಡುವೆ ಇದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಹೀಗೆಯೇ, ಮರಾಠ ರಾಜ ಸರ್ಫೋಜಿ ಅವರು ಮರುದು ಸಹೋದರರ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಸೈನಿಕ ಸಹಾಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಿದ ವಿಚಾರವೂ ಈ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿದೆ. ಇದು ಆ ಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ಮೈತ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಕಾರಿ ಆಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ತಂಜಾವೂರು ದೊಡ್ಡ ದೇವಾಲಯದ ಈ ಶಾಸನಗಳು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಇತಿಹಾಸದ ಅಮೂಲ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿವೆ. ಇವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಇತಿಹಾಸದ ನಿಜಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವಹಿಸಲಿದೆ.